ផលប៉ះពាល់ពីចំណាយពេលជាមួយអេក្រង់ ទៅលើការអភិវឌ្ឍរបស់កុមារ

តើអេក្រង់ទូរស័ព្ទពិតជាកំពុងបំផ្លាញខួរក្បាលកូនៗរបស់យើងមែនទេ?

(The Screen Time Dilemma)

✍️ ដោយ៖ ភុល សុភារិទ្ធ 📅 ថ្ងៃទី១ ខែមិនា ឆ្នាំ២០២៦

តើលោកអ្នកដឹងទេថា កុមារមានអាយុចន្លោះពី ០ ទៅ ៨ឆ្នាំ នៅសម័យនេះ ចំណាយពេលជាមធ្យមដល់ទៅ ២ម៉ោងកន្លះជារៀងរាល់ថ្ងៃ នៅមុខអេក្រង់ទូរស័ព្ទ ឬទូរទស្សន៍?

មានសំណួរមួយ ដែលយើងត្រូវសួរខ្លួនឯងថា “តើការបណ្តោយឱ្យក្មេងៗ ធំធាត់ឡើងក្នុងពិភពលោកមួយដែលពោរពាសដោយឧបករណ៍ឌីជីថលបែបនេះ ជាការផ្តល់នូវផលល្អ ឬកំពុងបំផ្លាញការលូតលាស់របស់ពួកគេដោយស្ងៀមស្ងាត់?”

ថ្ងៃនេះ យើងនឹងធ្វើការវះកាត់ទៅលើការស្រាវជ្រាវដ៏ធំមួយក្នុងឆ្នាំ ២០២៣ ដែលបានប្រមូលយកការសិក្សាស្រាវជ្រាវចំនួន ៨៤ ផ្សេងៗគ្នាជុំវិញពិភពលោក មកវិភាគពីផលប៉ះពាល់នៃ "អេក្រង់" ទៅលើកុមារតូចៗ។ តោះ ចាប់ផ្តើមស្វែងយល់ទាំងអស់គ្នា!

ផ្នែកទី១៖ ឥទ្ធិពលនៃរលកឌីជីថល (The Digital Wave)

ពាក្យថា "អេក្រង់" នៅទីនេះ គឺសំដៅលើអ្វីៗទាំងអស់ ចាប់ពីទូរទស្សន៍ ទូរស័ព្ទឆ្លាតវៃ ថេប្លេត រហូតដល់វីដេអូហ្គេម។ ក្នុងរយៈពេលពីរទសវត្សរ៍ចុងក្រោយនេះ ជាពិសេសនៅក្រោយវិបត្តិ Covid-19 ការប្រើប្រាស់អេក្រង់របស់កុមារបានកើនឡើងយ៉ាងគំហុក។

បើទោះបីជាទារកមិនទាន់ចេះចុចទូរស័ព្ទដោយខ្លួនឯងក៏ដោយ ក៏ពួកគេប្រឈមនឹងការប៉ះពាល់អេក្រង់ដោយប្រយោលដែរ ព្រោះថានៅក្នុងបន្ទប់ឪពុកម្តាយរបស់ពួកគេ កំពុងប្រើប្រាស់អេក្រង់ដូចជាមើល YouTube ឬ TikTok ជាដើម។ តើវាមានផលវិបាកអ្វីខ្លះ? យើងមកមើល "ផ្នែកងងឹត" នៃអេក្រង់ជាមុនសិន។

ផ្នែកទី២៖ ផ្នែកងងឹតនៃអេក្រង់ (The Dark Side)

ការសិក្សាបានបង្ហាញពីផលប៉ះពាល់អវិជ្ជមានធំៗចំនួន ៤ លើការលូតលាស់របស់កុមារ (សូមចុចលើចំណុចនីមួយៗដើម្បីអានបន្ថែម)៖

១. បញ្ហាផ្ចង់អារម្មណ៍ (Cognitive Delay)

ក្មេងដែលនៅមុខអេក្រង់យូរ ងាយនឹងមានបញ្ហាក្នុងការផ្តោតអារម្មណ៍លើអ្វីមួយណាស់។ ហេតុអ្វីទៅ? ព្រោះនៅពេលគេប្រើប្រាស់អេក្រង់ បើពួកគេមិនចូលចិត្តអ្វីមួយ ពួកគេគ្រាន់តែអូសរំលងភ្លាមៗទៅជាការស្រេច ហើយការធ្វើបែបនេះ បង្កឱ្យខួរក្បាលស៊ាំនឹងការផ្លាស់ប្តូរលឿនៗ។

២. ភាពយឺតយ៉ាវផ្នែកភាសា (Language Delay)

ការមើលទូរស័ព្ទ គឺជាការប្រាស្រ័យទាក់ទង ដោយប្រើមធ្យោបាយ "មួយផ្លូវ"។ ក្មេងៗមិនបានធ្វើការឆ្លើយឆ្លង ឬប្រាស្រ័យទាក់ទងជាមួយនឹងមនុស្សពិតៗ ដែលធ្វើឱ្យការចេះនិយាយ និងការប្រើប្រាស់ពាក្យពេចន៍របស់ពួកគេមានភាពយឺតយ៉ាវជាងធម្មតា។

៣. បញ្ហានៃការគេង និងបញ្ហារាងកាយ (Sleep & Physical Health)

តើអ្នកដឹងទេថា ការមើលទូរទស្សន៍ត្រឹម ១ម៉ោង អាចលួចយកម៉ោងគេងរបស់ទារកអាយុ ៦ខែ អស់ប្រមាណ ៣នាទីជារៀងរាល់ថ្ងៃ? ក្រៅពីគេងមិនគ្រប់គ្រាន់ ក្មេងៗដែលអង្គុយមុខអេក្រង់យូរ ក៏ប្រឈមនឹងជំងឺធាត់លើសទម្ងន់ផងដែរ ព្រោះពួកគេមិនសូវបានបញ្ចេញសកម្មភាព និងងាយញ៉ាំអាហារមិនល្អចំពោះសុខភាពផងដែរ។

៤. បញ្ហាចិត្តសង្គម និងការគ្រប់គ្រងអារម្មណ៍ (Psychosocial Issues)

កុមារអាចក្លាយជាមនុស្សឆេវឆាវជាងធម្មតា។ ពេលខ្លះ ឪពុកម្តាយហុចទូរស័ព្ទឱ្យកូនមើលដើម្បីកុំឱ្យគេយំកិចកុក ប៉ុន្តែនៅពេលគេដកយកទូរស័ព្ទចេញវិញក្មេងនឹងផ្ទុះកំហឹងខ្លាំងជាងមុនទៅទៀត។ វាធ្វើឱ្យពួកគេបាត់បង់សមត្ថភាពធម្មជាតិ ក្នុងការរៀនគ្រប់គ្រងអារម្មណ៍ខ្លួនឯង។

ផ្នែកទី៣៖ ពន្លឺនៃក្តីសង្ឃឹម - តើអេក្រង់សុទ្ធតែអាក្រក់មែនទេ? (The Bright Side)

រង់ចាំបន្តិច! កុំទាន់ប្រញាប់យកទូរស័ព្ទទៅលាក់អស់។ ការស្រាវជ្រាវដដែលនេះក៏បានបង្ហាញពី "ចំណុចវិជ្ជមាន" ផងដែរ ប្រសិនបើយើងចេះប្រើវាឱ្យបានត្រឹមត្រូវ៖

• ភាពឆ្លាតវៃខាងបច្ចេកវិទ្យា៖ ក្មេងៗនៅជំនាន់នេះ ឆាប់ចេះ និងស្ទាត់ជំនាញក្នុងការប្រើប្រាស់ឧបករណ៍ឌីជីថល ដែលជាជំនាញចាំបាច់សម្រាប់អនាគតរបស់ពួកគេ។
• ការអប់រំដ៏មានឥទ្ធិពល៖ វីដេអូអប់រំល្អៗ អាចជួយទារកឱ្យរៀនភាសាសញ្ញា ឬរៀនពីពិភពលោកខាងក្រៅបានយ៉ាងធំទូលំទូលាយ ជាពិសេសនៅពេលមានវត្តមានឪពុកម្តាយនៅជាមួយ។
• ករណីលើកលែងដ៏ពិសេស (Video Calls): ការ Video Call ជាមួយជីដូនជីតា ឬសាច់ញាតិ ត្រូវបានអ្នកជំនាញចាត់ទុកថាជា "រឿងល្អ" ព្រោះថា វានឹងជួយរក្សាទំនាក់ទំនងសង្គម ទោះបីជាក្មេងនោះ មានអាយុក្រោម ២ឆ្នាំក៏ដោយ!

ផ្នែកទី៤៖ ដំណោះស្រាយ និងវិធីសាស្ត្រអនុវត្ត (The Game Plan)

ក្នុងនាមជាឪពុកម្តាយម្នាក់ដែរ ខ្ញុំយល់បានច្បាស់ពីការលំបាកក្នុងការផ្តាច់កូនៗ សម័យបច្ចុប្បន្នពីការប្រើប្រាស់អេក្រង់ក្នុងជីវិតប្រចាំថ្ងៃ ប៉ុន្តែខាងក្រោមនេះជាដំបូន្មានពីអ្នកជំនាញ៖

ច្បាប់កំណត់ម៉ោងមាស៖

អាយុ ០-២ ឆ្នាំ៖ កម្រិតនៅមុខអេក្រង់ ០ នាទី (លើកលែងតែ Video call)

អាយុ ៣-៥ ឆ្នាំ៖ កម្រិតនៅមុខអេក្រង់ តិចជាង ៦០ នាទី ក្នុងមួយថ្ងៃ

អាយុ ៦-៨ ឆ្នាំ៖ កម្រិតការនៅមុខអេក្រង់ ប្រមាណ ៦០ នាទី ក្នុងមួយថ្ងៃ

• អនុវត្តច្បាប់ ២០-២០-២០៖ រាល់ការមើលអេក្រង់ ២០នាទី ត្រូវសម្រាក ២០វិនាទី ដោយសម្លឹងមើលទៅវត្ថុដែលនៅឆ្ងាយចម្ងាយ ២០ហ្វីត (ប្រហែល ៦ម៉ែត្រ) ដើម្បីថែទាំសុខភាពភ្នែក។
• ធ្វើជាគំរូល្អ និងរកសកម្មភាពជំនួស៖ មនុស្សធំខ្លួនឯងក៏ត្រូវកាត់បន្ថយការលេងទូរស័ព្ទនៅមុខកូនផងដែរ ជំនួសមកវិញ សូមនាំពួកគេទៅលេងខាងក្រៅ លេងកីឡា ឬរៀនឧបករណ៍តន្ត្រីផ្សេងៗ។

សរុបមក អេក្រង់មិនមែនជាបិសាចអាក្រក់ ១០០% នោះទេ តែវាក៏មិនមែនជាអ្នកមើលថែរក្សាកូនៗជំនួសដែរ អ្វីដែលសំខាន់បំផុត គឺការរក្សា "តុល្យភាព" និងធ្វើ "ការគ្រប់គ្រង" នៃការប្រើប្រាស់វា។

ឯកសារយោង៖

Panjeti-Madan, V. N., & Ranganathan, P. (2023). Impact of screen time on children’s development: cognitive, language, physical, and social and emotional domains. Multimodal Technologies and Interaction, 7(5), 52.