ការលេង និង ការរៀនសូត្រ

តើការលេងជារឿងអត់ប្រយោជន៍សម្រាប់កុមារមែនទេ?

ស្វែងយល់ពីថាមពលនៃការលេង

ដែលជួយកសាងខួរក្បាលកូនរបស់អ្នកឱ្យកាន់តែឆ្លាតវៃ

លោកកូន! ល្មមឈប់លេងទៅ! តោះទៅរៀនភ្លាម!

ប្រយោគប្រភេទនេះ ប្រហែលជាអ្នកធ្លាប់និយាយជាមួយកូនៗ ឬក៏ធ្លាប់បានលឺជាញឹកញាប់ពីម្តាយឪពុករបស់យើងហើយមែនទេ? ក្នុងនាមជាឪពុកម្តាយ យើងតែងតែគិតថា ការលេងសប្បាយរបស់កូន គឺជាការខាតពេល។ ប៉ុន្តែ តើអ្នកដឹងទេថា ការទុកឲ្យគាត់លេងដោយសេរី មិនមែនជាការខាតពេលវេលានោះទេ តែវាគឺជាការវិនិយោគដ៏សំខាន់បំផុតសម្រាប់អនាគតគាត់ទៅវិញទេ។

១. ការលេងជាគ្រឹះធ្វើឱ្យកុមារឆ្លាត

សូមស្រមៃមើលថាខួរក្បាលរបស់ក្មេងទើបកើតប្រៀបបានទៅនឹងទីក្រុងដ៏ធំមួយដែលកំពុងសាងសង់។ ការលេង គឺដូចជាក្រុមកម្មករដែលកំពុងសាងសង់ផ្លូវ និងតភ្ជាប់ស្ពានរាប់ពាន់ខ្សែក្នុងទីក្រុងនោះ។ នៅពេលកូនរបស់អ្នកកំពុងលេង មិនថាជាការលេងតម្រៀបរូបផ្គុំ រត់លេង ឬលេងសំដែងធ្វើម្ហូបនោះទេ កោសិកាប្រសាទរាប់ពាន់លាន (ណឺរ៉ូន) កំពុងតែបង្កើតទំនាក់ទំនងថ្មីៗ។ ការតភ្ជាប់នេះកាន់តែរឹងមាំ ពេលគាត់ដោះស្រាយបញ្ហាតូចមួយក្នុងការលេង។ និយាយឲ្យខ្លីទៅ ការលេង គឺប្រៀបបានដូចជាលំហាត់ប្រាណសម្រាប់ខួរក្បាលអញ្ចឹងដែរ (Yogman, et. al, 2018)។

២. ប្រភេទ និង សារៈប្រយោជន៍នៃការលេង

ការលេងមានច្រើនបែបយ៉ាង ហើយប្រភេទនីមួយៗក៏មានប្រយោជន៍ខុសៗគ្នាដែរ។ សូមចុចមើលបន្ថែមខាងក្រោម៖

ចំណុចទី១៖ ល្បែងសាងសង់ និងការគិត

ធ្លាប់ឃើញកូនអ្នកអង្គុយលេងយ៉ាងស្ងៀមស្ងាត់ ហើយតម្រៀបឈុតតុក្កតា (LEGO) ឬផ្គុំរូប (puzzles) ទេ? ពេលហ្នឹងហើយ ដែលខួរក្បាលគាត់កំពុងរត់ពេញទំហឹង! ល្បែងប្រភេទនេះ ជម្រុញឲ្យខួរក្បាលរបស់កុមារគិតវិភាគ ដោះស្រាយបញ្ហា និងយល់ពីទំនាក់ទំនងរវាងរូបរាង និងទំហំ។ ពេលកូនរបស់អ្នកព្យាយាមរកដុំនីមួយៗ យកមកផ្គុំឱ្យបានត្រឹមត្រូវនោះហើយ គឺជាការហ្វឹកហាត់ជំនាញដោះស្រាយបញ្ហា។ នៅពេលពួកគេសាងសង់អ្វីមួយតាមការស្រមើលស្រមៃ ពួកគេកំពុងពង្រឹងការគិតបែបច្នៃប្រឌិត និងបង្កើនសមត្ថភាពក្នុងការផ្ចង់អារម្មណ៍ (Doebel, & Lillard, 2023)។

ចំណុចទី២៖ ការលេងដើរតួ និងសិល្បៈ

"ប៉ាៗ កូនដើរតួធ្វើជាមនុស្សពីងពាង!" ប្រយោគបែបនេះពិតជាគួរឲ្យស្រលាញ់! ការលេងសំដែងតួ ដូចជាលេងលក់ដូរ លេងធ្វើម្ហូប ឬលេងជាតួអង្គណាមួយក្នុងរឿងនិទាន គឺដូចជាជួយឲ្យកូនៗចូលរៀននៅក្នុង "សាលាជីវិត" ខ្នាតតូចមួយអញ្ចឹងដែរ។ គេរៀនយល់ពីការងាររបស់អ្នកដទៃ អភិវឌ្ឍជំនាញភាសា និងពង្រីកការប្រើប្រាស់ពាក្យពេចន៍ថ្មីៗ។ ចំណែកឯការគូររូប ឬច្រៀងលេងកំសាន្តវិញ វានឹងជួយឲ្យកូនបញ្ចេញអារម្មណ៍ ដែលពេលខ្លះគេមិនអាចនិយាយចេញមកបាន ព្រមទាំងជំរុញការស្រមើលស្រមៃរបស់គេឲ្យកាន់តែទូលំទូលាយ (Jankowska, & Omelańczuk, 2018)។

ចំណុចទី៣៖ ការលេងនៅខាងក្រៅ និងកីឡា

សម័យនេះ ស្រួលណាស់ឲ្យតែទូរស័ព្ទទៅក្មេងទៅ គឺគេស្ងាត់ហើយ។ ប៉ុន្តែ... កុំភ្លេចឲ្យសោះថា ការលេងនៅខាងក្រៅផ្ទះ គឺមានប្រយោជន៍ខ្លាំងមែនទែន ដែលអេក្រង់មិនអាចធ្វើបាន។ ការរត់ លោត ឡើងចុះ មិនត្រឹមតែធ្វើឲ្យរាងកាយ សាច់ដុំ និងឆ្អឹងរឹងមាំទេ តែវាជួយបញ្ជូនឈាម និងអុកស៊ីសែនទៅកាន់ខួរក្បាលកាន់តែច្រើន។ ជាលទ្ធផល? គឺការចងចាំ និងការផ្ចង់អារម្មណ៍បានកាន់តែល្អប្រសើរ។ ការលេងជាក្រុម ក៏បង្រៀនកូនពីមេរៀនជីវិតដ៏សំខាន់ដែរ ដូចជាការសហការ ការចែករំលែក និងការគោរពគ្នាទៅវិញទៅមក (Yogman, et. al, 2018)។

សេចក្តីសន្និដ្ឋាន៖ ការលេងជាដៃគូដ៏ល្អបំផុតនៃការរៀនសូត្រ

ការលេងមិនមែនជាការខ្ជះខ្ជាយពេលវេលាទេ វាគឺជាការវិនិយោគដែលមិនអាចកាត់ថ្លៃបានក្នុងអនាគតរបស់កូនអ្នក។ សកម្មភាពទាំងអស់នេះកំពុងតែតភ្ជាប់បំណែកផ្សេងៗក្នុងខួរក្បាលរបស់កូនអ្នកឲ្យកាន់តែវៃឆ្លាត និងមានសុខភាពរឹងមាំ។

តើអ្នកអាចសាកល្បងលេងជាមួយកូនបានទេ?

ចំណាយពេលត្រឹមតែ ១៥ នាទីជារៀងរាល់ថ្ងៃ... ដាក់ទូរស័ព្ទចុះ ហើយសង្កេតមើលការផ្លាស់ប្តូរដ៏អស្ចារ្យរបស់កូនអ្នក។

ឯកសារយោង

• Yogman, M., et al. (2018). The power of play: A pediatric role in enhancing development in young children. Pediatrics, 142(3).
• Doebel, S., & Lillard, A. S. (2023). How does play foster development? A new executive function perspective. Developmental Review, 67.
• Jankowska, D. M., & Omelańczuk, I. (2018). Potential mechanisms underlying the impact of imaginative play on socio-emotional development in childhood. Creativity. Theories–Research-Applications, 5(1).